Imkerij Kool — Vraag en Advies

Determinatie & hulp

Vraag & advies

Zie je veel bijen of andere insecten rond je woning, tuin of bedrijfspand? Dan is het niet altijd direct duidelijk om welk insect het gaat en of er iets moet gebeuren. Stuur gerust enkele duidelijke foto’s of een kort filmpje. Ik probeer daarmee een eerste inschatting te geven.

🐝 Honingbijenzwerm

Een grote, compacte tros

Zit er een grote groep honingbijen dicht op elkaar aan een tak, struik, hek, muur of ander voorwerp? Dan gaat het waarschijnlijk om een vrijhangende bijenzwerm.

Advies: Meld de zwerm bij voorkeur zo snel mogelijk, omdat deze binnen enkele uren of dagen weer kan vertrekken. Houd afstand, houd kinderen en huisdieren uit de buurt en probeer de zwerm niet zelf te verplaatsen, nat te spuiten of uiteen te jagen. Bijenzwerm melden →

🌸 Hommels

Een tijdelijk nest

Hommels zijn meestal groter, breder en sterker behaard dan honingbijen. Ze kunnen nestelen in de grond, een vogelhuisje, onder een schuurtje of in een andere beschutte ruimte.

Advies: Hommels zijn doorgaans weinig defensief zolang hun nest niet wordt verstoord. Houd de nestingang vrij en voorkom trillingen of beschadiging. Een hommelnest is tijdelijk en verdwijnt meestal aan het einde van het seizoen vanzelf. Imkerij Kool verwijdert geen hommelnesten, maar ik kan wel helpen beoordelen of het waarschijnlijk om hommels gaat.

⚠️ Wespen

Een nest in grond of gebouw

Wespen zijn meestal minder behaard dan bijen en hebben vaak een duidelijk geel-zwart patroon en een smalle taille. Nesten kunnen onder meer in de grond, een spouw, dakconstructie, schuur, boom of struik zitten.

Advies: Een wespennest hoeft niet automatisch te worden bestreden. Bij direct gevaar, ernstige overlast of een ongunstige locatie kan professionele bestrijding wel nodig zijn. Imkerij Kool voert geen wespenbestrijding uit. Hiervoor kun je contact opnemen met een professionele ongediertebestrijder. Ik kan eventueel wel helpen beoordelen of het waarschijnlijk om wespen gaat.

Visuele herkenningsgids

Onderstaande kenmerken geven een eerste indicatie. Soorten verschillen onderling en zijn niet altijd aan één kenmerk of één foto met zekerheid te herkennen.

Kenmerk

🐝 Bij / hommel

⚠️ Wesp

🪰 Zweefvlieg

Lichaam en beharing

Meestal duidelijk behaard. Honingbijen zijn vaak bruin tot donker gekleurd; hommels zijn doorgaans groter, ronder en sterker behaard.

Meestal minder behaard dan bijen. Vaak geel-zwart getekend, met een duidelijkere en smallere taille.

Vaak gladder van uiterlijk, met grote vliegogen. Kan door kleur en tekening sterk op een bij of wesp lijken.

Vleugels

Heeft twee paar vleugels. Deze zijn bij een stilzittend insect niet altijd afzonderlijk goed zichtbaar.

Heeft eveneens twee paar vleugels. Ook hierbij zijn de afzonderlijke vleugels voor een leek vaak lastig te zien.

Heeft één paar vleugels. Dit kan bij een scherpe foto een bruikbaar onderscheidend kenmerk zijn.

Vlieggedrag

Vliegt vaak doelgericht tussen bloemen, nest en voedselbron. Gedrag verschilt per soort en situatie.

Vliegt vaak snel en doelgericht. Sommige soorten komen later in het seizoen af op zoet eten en drinken.

Kan opvallend stil in de lucht blijven hangen en daarna plotseling van richting veranderen.

Steken en risico

Vrouwelijke bijen en hommels kunnen steken, maar doen dit doorgaans bij beknelling of ernstige verstoring. Houd afstand van een nest of zwerm.

Kan meerdere keren steken en kan defensief reageren wanneer het nest wordt verstoord.

Heeft geen angel en kan niet steken. Zweefvliegen hoeven niet te worden bestreden of verwijderd.

Andere situaties

Solitaire bijen

Solitaire bijen leven niet in een groot volk. Ieder vrouwtje maakt in principe haar eigen nest, bijvoorbeeld in de grond, een holle plantenstengel, een bijenhotel of een bestaande opening in hout of voegwerk. Soms nestelen veel solitaire bijen dicht bij elkaar, maar ieder vrouwtje gebruikt haar eigen nestgang. Ze zijn doorgaans niet defensief en hoeven normaal gesproken niet te worden verwijderd.

Bijen in een spouw, dak of schoorsteen

Vliegen er gedurende langere tijd veel honingbijen door één opening een gebouw in en uit? Dan kan er een gevestigd bijenvolk in de constructie zitten. Dit is niet hetzelfde als een vrijhangende zwerm en verwijdering kan bouwkundig ingewikkeld zijn. Sluit de opening niet af zolang er bijen actief zijn. Stuur foto’s of een filmpje van de invliegopening voor een eerste inschatting.

Twijfel je nog steeds?

Stuur een scherpe foto van het insect, een overzichtsfoto van de plek en eventueel een kort filmpje van de vliegactiviteit. Vermeld waar de insecten in en uit vliegen, hoe lang de activiteit al zichtbaar is en in welke plaats je woont. Kom niet onnodig dicht bij een nest of zwerm om een betere foto te maken.

Op basis van foto’s is niet altijd met volledige zekerheid vast te stellen om welke soort het gaat. Ik geef daarom een zo goed mogelijke eerste inschatting en laat het weten wanneer aanvullende informatie of een specialist nodig is.